Hành hương Rome nhân dịp Năm Thánh - 10/2025

[joseph.luong]

Chào các bác,

Tháng 10 vừa rồi vợ chồng em lại lên đường hành hương. Điểm hành hương năm nay là Rome và em đi 5 ngày.
Với người Công Giáo thì 2025 là một năm đặc biệt. Là Năm Thánh - Jubilee Year. Trong năm Thánh thì 4 Đại Vương Cung Thánh Đường ở Rome đều mở Cửa Thánh và đây cũng chính là lý do em chọn đi Rome năm 2025.

5OC00007-Pano by Joseph luong, on Flickr


Năm Thánh là gì?
Theo Cẩm Nang Học Hỏi Năm Thánh 2025 trên trang của Tổng Giáo Phận Hà Nội thì Năm Thánh là “ một thời kỳ hồng ân, qua đó Thiên Chúa ban ơn đặc biệt khi con người mở lòng để canh tân, thống hối và đón nhận tha thứ của Người. Vì vậy, Năm Thánh là thời gian mà con người được mời gọi khẩn thiết sống và thực thi việc thống hối và canh tân, dứt khoát từ bỏ tội lỗi, sống mối tương quan tình yêu với Thiên Chúa, hòa giải và hiệp nhất với tha nhân, với vũ trụ vạn vật.”

Khởi đi từ nền tảng Kinh Thánh, Năm Thánh đầu tiên trong Giáo Hội Công Giáo được khai mở vào năm 1300 thời Đức Giáo Hoàng Bônifaciô VIII với chu kỳ được quy định là mỗi 100 năm. Nhưng một đời người không thể đến 100 năm nên sau đó chu kỳ được các Giáo Hoàng ấn định xuống còn 50 năm, và cuối cùng là mỗi 25 năm (bắt đầu năm Thánh 1475).

Năm Thánh được chia ra Năm Thánh thường lệ, và Năm Thánh ngoại thường. Năm Thánh thường lệ diễn ra theo chu kỳ được ấn định, chẳng hạn Đại Năm Thánh 2000, Năm Thánh 2025; còn Năm Thánh ngoại thường được một Giáo hoàng khai mở vào những dịp đặc biệt để Giáo Hội sống mầu nhiệm đức tin và canh tân đời sống Kitô hữu. Ví dụ vào năm 2015, Đức Giáo Hoàng Phanxicô mở Năm Thánh ngoại thường Lòng Thương Xót nhân dịp kỷ niệm 50 năm bế mạc Công đồng Vaticanô II.

Năm Thánh kế đến sẽ là vào năm 2033, kỷ niệm 2000 năm cuộc khổ nạn và phục sinh của Chúa Giêsu.

Năm Thánh 2025 có chủ đề Những người lữ hành trong Hy vọng - Pilgrims of Hope.

Và vì 2025 là Năm Thánh nên có rất đông tín hữu hành hương đến Rome, đặc biệt là ở các địa điểm Công giáo nổi tiếng như 4 Đại Vương Cung Thánh Đường.

Em đáp phi trường FCO vào trưa. Từ khâu hải quan ra đến sảnh đón xe là em đã bắt đầu cảm nhận sự đông đúc nhộn nhịp ở thành phố này. Ra đến khu đón xe thì anh tài xế mặc bộ com-lê ba mảnh với bảng tên đã đứng đợi từ bao giờ. Nhìn mà cứ tưởng đi rước dâu vì quá bảnh bao. Xe đi chừng 45 phút thì vào đến Vatican. Em ghé vào 1 tiệm phở ngay bên cạnh Vatican để ăn trưa trước khi bắt đầu đi tham quan.

[joseph.luong]

Em đến Rome lần đầu tiên cách đây 10 năm. Và cũng là lần hành hương xa đầu tiên trong đời nên có cảm tình đặc biệt với thành phố này. 10 năm trước khắp Rome chỉ có 1 quán ăn Việt. Nhưng 10 năm sau thì thành phố này đã có đến 3 tiệm phở, trong đó 1 tiệm nằm ngay cạnh Vatican, cách quảng trường chỉ có 10 phút đi bộ. Đi hành hương xa nhà thèm lắm những món ăn Việt, đặc biệt là tô phở nóng tiếp sức khi mệt. Trái múi giờ nên tuy là giữa trưa ở Rome, nhưng Toronto thì chỉ mới có 6h sáng.

Ăn xong thì hotel báo là phòng đã sẵn sàng. Em mừng vì không cần phải kéo vali, hoặc phải nhờ dịch vụ trông coi nữa. Vô lấy phòng, cất vali, lôi ba-lô và cái máy ảnh ra và bắt đầu ra quảng trường.

Việc đầu tiên là em đi bộ ra quảng trường để lấy vé đã đặt trước cho cuộc Tiếp kiến chung (General Audience) với Đức Giáo Hoàng vào sáng sớm hôm sau. Vào mỗi thứ 4 hàng tuần, ĐGH có một cuộc Tiếp kiến chung ở Quảng trường Thánh Phêrô để gặp gỡ các tín hữu. Muốn tham gia thì chỉ cần vào trang web và đăng ký. Vé miễn phí nhưng cần đăng ký trước. Thường thì trước vài tháng. Đến gần ngày thì Vatican sẽ email xác nhận vé và có thể đến Cửa Đồng (Bronze Door) để lấy vé. 10 năm trước em cũng đã tham dự cuộc Tiếp kiến chung với cố Giáo Hoàng Phan-xi-cô. Lúc ấy thì có thể đăng ký thông qua Giáo Hội Hoa Kỳ ở Rome. Nhưng giờ đây tất cả mọi vé đều được đăng ký ở 1 nơi là website chính thức của Vatican. Vì vậy đây cũng là lần đầu em đến Cửa Đồng để nhận vé.


Trong hình trên, Cửa Đồng là số 10.

Góc nhìn hướng về Cổng Thánh Anne. Qua cổng này thì bước vào Vatican. Có thể qua cổng này để vào văn phòng xin giấy Chúc Lành Tòa Thánh, hoặc bưu điện Vatican. Bên trái trước cổng là nơi vào xếp hàng. Từ đây cách vòng cung của quảng trường chừng 100m. Có những lúc đông người ta xếp hàng tràn sang bên kia đường.
5OC00002 by Joseph luong, on Flickr


Thời gian lấy vé từ 3-7pm. Cửa Đồng nằm ở bên trong quảng trường, có nghĩa là em phải xếp hàng qua security mới vào được. Tuy họ có hàng đặc biệt ưu tiên cho những người đến nhận vé, nhưng vẫn phải xếp hàng rất dài mặc dù đã đến sớm. Số lượng ghế ngồi bên trong Quảng trường cũng phải ít nhất 10 000 ghế. Tuy họ chỉ cho 1 người vào nhận vé thay cho nhóm nhưng em thấy thường các nhóm hành hương đi tour thì không tham gia nên đa số là các nhóm nhỏ. Và vì vậy số người xếp hàng cũng rất đông. Phải mất gần 3 tiếng đồng hồ sau em mới vào đến cửa Đồng để nhận vé.

Đứng xếp hàng quá lâu nên em chụp vài tấm.
5OC00003 by Joseph luong, on Flickr

Qua được hàng security thì tiếp tục hàng lấy vé.
5OC00017 by Joseph luong, on Flickr

Lúc này đã mỏi chân lắm. Nhưng sắp đến rồi. Đã thấy tượng Thánh Phê-rô ở bên kia quảng trường. Góc này em chụp ở gần cửa Đồng (#10 trong bản đồ trên) chụp qua bên tượng Thánh Phê-rô (#15)
5OC00018 by Joseph luong, on Flickr

[joseph.luong]

Lần này đi em vẫn tiếp tục chỉ mang 1 máy 1 lens. Lens em dùng cho chuyến hành hương này là Sony 24-50mm F2.8 G. Rất nhỏ gọn.
Góc chụp 24mm nhìn về Cửa Đồng.
5OC00019 by Joseph luong, on Flickr

Góc @ 50mm. Bên phải dành cho người đến nhận vé. Bên trái là dành cho những nhóm tour đi từ Vatican Museum. Nếu ai book các tour có tham quan cả VBT Vatican và Đền Thánh Phê-rô thì sẽ qua cửa Đồng này để vào.
5OC00024 by Joseph luong, on Flickr

Một tấm em chụp một Swiss Guard gác trước Cửa Đồng. Các Swiss Guard này làm nhiệm vụ bảo vệ Giáo Hoàng và thành Vatican.
5OC00028 by Joseph luong, on Flickr

Nhận vé xong thì đã hơn 4h30 chiều. Em trở ra ngoài và vội vàng đi đến địa điểm kế tiếp là Vatican Museum để kịp vào cửa lúc 5h30.

[joseph.luong]

Viện bảo tàng Vatican thì chắc ai cũng nghe qua. Và nơi đây lúc nào cũng đông. VBT Vatican xếp thứ 2 trên giới về số lượng khách tham quan, chỉ sau Louvre ở Paris. Ở đây thì đa số đều là đi theo tour chứ đi tự túc như em thì lại ít. Muốn tham quan thì tốt nhất cần đặt vé trước. Và phải trước nhiều tháng nếu như vào mùa cao điểm. Em book online trước 1 tháng và may mắn là còn sót lại đúng khung giờ và ngày mình muốn. Em nhớ lúc đó đặt vé xong thì ngày hôm sau, slot full hết.

Đến nơi thì đúng như em nghĩ. Rất đông người xếp hàng. Nhưng họ chia theo block giờ nên không quá lộn xộn.

5OC00030 by Joseph luong, on Flickr


5OC00031 by Joseph luong, on Flickr


Nhân viên VBT đang check vé. Đến đây các bác nhớ mang theo passport vì có thể họ sẽ check tên passport với vé. Khi scan vé xong họ cũng hỏi ID của em.
5OC00032 by Joseph luong, on Flickr

10 năm trước em cũng ghé VBT Vatican lần đầu. Lúc đó em đã mua một vé đặt biệt. Đó là vé bao gồm ăn sáng trong khuôn viên VBT và sau đó có gần 1h tham quan trước khi VBT mở cửa. Lần đó ăn sáng xong là em một mạch đi thẳng đến Sistine Chapel để có thể chiêm ngưỡng nhà nguyện này lúc vắng vẻ. Rất thích lần đó.

Tuy nhiên 10 năm sau thì VBT đã bỏ program này nên em đặt mua vé vào cuối ngày với hy vọng các nhóm tour đã về bớt và không phải chen lấn đông đúc. Nhóm tour thật sự bớt, nhưng vẫn đông. Sistine Chapel nằm ở gần lối ra và vì vậy em phải đi hết các khu triển lãm khác mới đến nơi. Nhưng lần này em cũng được thưởng lãm các khu trưng bày khác ở Vatican mà em đã bỏ qua 10 năm trước. Mời các bác cùng xem VBT qua vài bức ảnh em chụp.

[joseph.luong]

Khi bước vào cửa thì sẽ có một đường dốc xoắn, không bậc thang gọi là The Helicoidal Ramp. Khu trưng bày này có tên Via del Mare - Con đường biển. Ở đây trưng bày mô hình loại ghe thuyền trên thế giới. Đặc biệt khi mới bước vào thì mọi người sẽ thấy một chiếc thuyền kích cỡ thật. Chiếc thuyền này có tên Thuyền của Thánh Phêrô" (Barque of Peter). Được trưng bày từ tháng 10 năm 2023.

Chiếc thuyền này được chế tác thủ công bởi dòng họ đóng tàu Aprea nổi tiếng về đóng tàu. Thuyền này dựa theo bản gốc được tìm thấy ở biển hồ Ga-li-lê, Do Thái. Em đã đến đây trong chuyến hành hương Đất Thánh 2020 và có nhắc đến một Viện Bảo Tàng ngay gần bến trong đó có 1 chiếc tàu cổ được tìm thấy trong bùn lầy dưới hồ sau một cuộc hạn hán lớn trong vùng vào năm 1986. Sau khi tìm hiểu và carbon date thì được biết là chiếc thuyền này có từ khoảng 120 TCN đến 40 CN, tức là cùng thời với Chúa Giêsu và các môn đệ.

Thuyền dài khoảng 9m, rộng chừng 2m với cột buồm cao 8m. Có thể chở tối đa 15 người.

Lần đi Do Thái em không có cơ hội ghé xem thuyền thật thì nay đến VBT Vatican em đã được xem bản sao kích thước thật của chiếc thuyền từ thời Chúa Giêsu.

5OC00034 by Joseph luong, on Flickr

5OC00035 by Joseph luong, on Flickr

5OC00036 by Joseph luong, on Flickr

5OC00037 by Joseph luong, on Flickr


Vài tấm các mô hình thuyền trên thế giới.
5OC00039 by Joseph luong, on Flickr

5OC00040 by Joseph luong, on Flickr

5OC00041 by Joseph luong, on Flickr

[joseph.luong]

Lên hết cầu thang ta đến một sảnh rộng chia làm nhiều ngả. Có một đường đi ra khu vườn của VBT. Mặt trời đã lặn. Trời mát mẻ. Ra đây đứng ngắm cảnh hay dạo vườn cũng rất thích. Phía xa chính là mái vòm của VCTĐ Thánh Phê-rô.

Vatican Museum by Joseph luong, on Flickr

Đứng ngắm cảnh người qua lại một lát thì em bắt đầu trở vô để đi tham quan tiếp. Đầu tiên là phòng trưng bày các cổ vật từ thời Ai Cập cổ đại.
Tấm bia mộ này được khắc từ khoảng 1550 TCN.
Vatican Museum by Joseph luong, on Flickr

Vatican Museum by Joseph luong, on Flickr


Điều ngạc nhiên đối với em đó là các tấm bia có hơn 3500 năm trước nhưng được trưng bày không có lồng kính hay có hàng rào bảo vệ. Du khách có thể đến rất gần để xem. Lens 24-50mm của em có thể focus rất gần. Em đem máy đến gần để chụp thêm chi tiết.
Đây là góc chụp gần cho thấy chi tiết của một tấm bia hơn 3500 năm trước.
Vatican Museum by Joseph luong, on Flickr


Đi ngang qua một cửa sổ thì thấy cảnh rất quen thuộc. Đây là Pinecone Courtyard với quả cầu đồng nổi tiếng. Lúc trước em đến đây với vé ăn sáng thì được ra đây ngồi ăn sáng. Giờ họ xây hẳn một khu để du khách ăn uống nghỉ ngơi.
Vatican Museum by Joseph luong, on Flickr

Tiếp tục với các cổ vật Ai Cập thì cũng có những cổ vật được lồng kính bảo vệ.
Vatican Museum by Joseph luong, on Flickr

Góc chụp close-up bàn chân.
Vatican Museum by Joseph luong, on Flickr

Vatican Museum by Joseph luong, on Flickr

Vatican Museum by Joseph luong, on Flickr

[joseph.luong]

Khu vực trưng bày các tượng chân dung thời La Mã. Em không vào xem mà đi tiếp đến các khu trưng bày khác. Lý do là em muốn dành thêm thời gian để đi đến Nhà nguyện Sistine - Sistine Chapel, nơi nổi tiếng nhất trong VBT Vatican.
Vatican Museum by Joseph luong, on Flickr


Vatican Museum by Joseph luong, on Flickr


Đến một sảnh nhỏ thoáng đãng, em ngồi nghỉ ngơi vì mỏi chân. Thấy trong góc phòng có rất nhiều người đứng tham quan. Hết nhóm tour này đến nhóm tour khác ghé tham quan. Em ngồi đợi thêm vài phút khi các nhóm đi qua thì đến xem và chụp ảnh. Thì ra đây là bức tượng nổi tiếng Laocoön
Vatican Museum by Joseph luong, on Flickr

Và đây là thông tin về bức tượng. Em nhờ AI giúp chuyển ngữ sang tiếng Việt:

Nhóm tượng này được tìm thấy trên đồi Esquiline tại Rome vào năm 1506 và ngay lập tức được xác định là tác phẩm Laocoön mà sử gia Pliny từng mô tả, do các nhà điêu khắc Agesandros, Athanodoros và Polydoros từ vùng Rhodes thực hiện. Tác phẩm tái hiện một cảnh tượng nổi tiếng trong cuộc Chiến tranh thành Troy huyền thoại. Laocoön, một tư tế của thần Apollo, đã phản đối việc kéo con ngựa gỗ vào thành Troy, nhưng nữ thần Athena và thần Poseidon – những vị thần ủng hộ phe Hy Lạp – đã cử hai con rắn biển khổng lồ từ dưới đại dương lên để siết chết cha con ông trong những vòng quấn của chúng. Theo cách giải thích của người La Mã về câu chuyện này, cái chết của những người vô tội này là điều tất yếu, vì sự trốn thoát của Aeneas sau thảm họa đó đóng vai trò quyết định trong việc thành lập nên chính thành phố Rome. Rõ ràng, một kiệt tác quan trọng như vậy đã không lọt khỏi tầm mắt của Giáo hoàng Julius II (1503-1513), người đã ngay lập tức mua lại tác phẩm và biến nó trở thành tâm điểm trong ý tưởng nghệ thuật của Sân tượng Belvedere.
Khi bức tượng được tìm thấy, một vài mảnh đã bị mất, bao gồm cả cánh tay phải của vị tư tế cổ đại. Các nghệ sĩ như Baccio Bandinelli và Giovanni Montorsoli đã tham gia vào công việc phục chế, kết quả là cánh tay của Laocoön được tạo dáng vươn thẳng ra như thể đang cố gắng tự giải thoát khỏi những vòng xoắn của con rắn. Tuy nhiên, cánh tay nguyên bản với tư thế gập lại – như đang cố gắng ngăn cản nhát cắn chí mạng của con rắn – đã tình cờ được học giả Ludwig Pollak tìm thấy trong một cửa hàng đồ cổ ở Rome vào năm 1905. Mảnh vỡ này mãi đến năm 1958 mới được gắn lại vào tượng. Niên đại của kiệt tác bằng đá cẩm thạch này vẫn còn là chủ đề gây tranh cãi, mặc dù đa số ý kiến thống nhất rằng nó ra đời vào khoảng năm 40-30 trước Công nguyên.

5OC00061 by Joseph luong, on Flickr

Về nhân vật Aeneas: Trong câu chuyện này, Aeneas là một anh hùng thành Troy, người đã sống sót tháo chạy khỏi thành phố sau khi nó sụp đổ (hệ quả từ việc cha con Laocoön bị rắn siết chết và con ngựa gỗ được đưa vào thành). Theo thần thoại La Mã, ông đã dẫn dắt những người sống sót đến Ý, nơi con cháu của ông sau này là Romulus và Remus đã sáng lập nên thành Rome. Vì vậy, cái chết của Laocoön được xem là một "bi kịch cần thiết" để mở đường cho sự ra đời của đế chế La Mã vĩ đại.


Đi một lát thì đến khu trưng bày các đồ gốm. Em tìm một ghế trong góc ngồi nghỉ, uống ngụm nước trước khi tiếp tục.
Vatican Museum by Joseph luong, on Flickr

[Văn Khoa]

Sau TNK thì em bị 'cuốn theo chiều gió' theo chân bác JL hành hương đến Rome trong dịp Năm Thánh. Như thường lệ, em bắc ghế đẩu ngồi theo dõi từng trang, xem từng ảnh và nghe từng câu chuyện kể về chuyến đi của bác JL. Em rất thích Rome với những VBT lịch sử cũng như nghệ thuật ngoài Vatican như Borghese và Capitoline. Hy vọng bác có ghé hai nơi đây.

[joseph.luong]

Chào bác Văn Khoa ghé chơi thớt em. Năm nay vì Năm Thánh nên em focus vào các điểm Công giáo ở Rome. Em ghé VBT Vatican vì muốn tận mắt xem lại 2 bích họa nổi tiếng trong Sistine Chapel. Nhưng lần này đi xem thì cảm giác hơi hụt hẫng, không như lần đầu em đến đây. Borghese và Capitoline em cũng có ý định, nhưng vì đi ngắn ngày nên không sắp xếp được thời gian để đến tham quan. Trong schedule em cũng còn tính ghé qua Pantheon nhưng rốt cuộc cũng bỏ. Em nghĩ phải ở Rome ít nhất 2 tuần mới đủ. Không biết bác có ghé qua 2 VBT này chưa?

[joseph.luong]

Lúc này thật sự đã rất mỏi chân và thấm mệt vì đáp máy bay xa và xếp hàng dài ở nhiều nơi nên em chỉ móc camera lên giỏ và chỉ chụp thêm vài ba tấm mà em ấn tượng.

Đây là Gallery of Maps. Đây là khu trưng bày 40 tấm bản đồ lớn vẽ về bản đảo Ý ở thế kỷ 16. Nhưng ấn tượng nhất với đa số các khách tham quan chính là trần nhà dát vàng. Đây là những miếng vàng rất mỏng bao phủ cả trần nhà, và đã được trùng tu vào năm 2016.

Trước cánh cửa Gallery of Maps.
5OC00066 by Joseph luong, on Flickr

24mm cũng không lấy hết nên em chụp pano để thấy từ sàn lên đến trần. 2 cô gái lọt trong tấm hình người Châu Á, không rõ là Trung hay Hàn. Chưng diện lên đồ để đi chụp "sống ảo" trong VBT. Và lâu lâu em cũng bắt gặp những khách tham quan khác giống họ. Nên cũng có một phần du khách vào VBT để chụp ảnh nhiều hơn là xem trưng bày. 10 năm trước làm gì có chuyện này.
5OC00070-Pano by Joseph luong, on Flickr

Trần nhà dát vàng.
5OC00071 by Joseph luong, on Flickr