Hành hương Rome nhân dịp Năm Thánh - 10/2025

[joseph.luong]

Lúc này chỉ có Cửa Thánh được mở. Trên Cửa Thánh hiện nay là tấm bảng ghi dấu sự kiện Cửa Thánh được mở và đóng trong Năm Thánh Lòng Thương Xót (2015) dưới triều đại của Đức Giáo hoàng Phan-xi-cô.

5OC00785 by Joseph luong, on Flickr

5OC00784 by Joseph luong, on Flickr


Cửa Thánh với góc nhìn từ bên trong.
5OC00786 by Joseph luong, on Flickr

5OC00853-HDR by Joseph luong, on Flickr



Sau Cửa Thánh là một cánh cửa khác cũng rất đặc biệt. Đây là cánh cửa trung tâm của ngôi thánh đường cũ. Cửa này bằng đồng và được đúc tại đúc tại Constantinople (Byzantium) năm 1070. Cửa này được dâng tặng cho nhà thờ cũ và đã là cánh cửa chính trong gần 800 năm. Nhưng đến năm 1823 đã bị hư hại trong đợt hỏa hoạn lớn. Sau đó đã được trùng tu và cất giữ cẩn thận.

Đến năm 1967, theo di nguyện của cố GH Gioan XXIII, cánh cửa này đã được lắp đặt lại vào VCTĐ và hiện nay nằm ở sau Cửa Thánh.
5OC00852 by Joseph luong, on Flickr

5OC00851 by Joseph luong, on Flickr

[joseph.luong]

Bước vào khi ngước nhìn lên thì ngoài trần nhà dát vàng khách hành hương sẽ thấy rất nhiều các hình chân dung chạy dài khắp nhà thờ. Đó chính là chân dung các Đức Giáo Hoàng nối tiếp nhau từ vị đầu tiên là Phêrô.
5OC00795-HDR by Joseph luong, on Flickr


Từ thế kỷ thứ 5, dưới thời Đức Giáo Hoàng Leo Cả, nhà thờ Thánh Phaolô đã bắt đầu truyền thống treo chân dung của tất cả các Giáo Hoàng dọc theo hai trên tường. Đây là để biểu thị sự kế thừa liên tục và không gián đoạn từ Thánh Phêrô, vị Giáo Hoàng đầu tiên, cho đến Giáo Hoàng đương thời. Ban đầu, các bức chân dung này được vẽ bằng tranh tường (fresco). Nhưng sau trận hỏa hoạn lớn năm 1823 thì hầu hết các bức chân dung cũ bị hủy hoại. Chỉ còn lại khoảng 40 bức (từ thế kỷ 5 đến thế kỷ 9) được cứu và hiện được lưu giữ cẩn thận trong khu tu viện kín của dòng Biển Đức bên cạnh.

Khi xây dựng lại ngôi nhà thờ hiện nay, thì tất cả những bức chân dung các Đức Giáo Hoàng được làm lại mới bằng khảm mosaic. Các bức mosaic chân dung làm theo hình tròn và đặt ở trên cao dọc theo hai bên tường ở gian chính. Sẽ có ánh đèn sáng chiếu vào nơi Đức Giáo Hoàng tại vị. Những vị Giáo Hoàng được tuyên Thánh thì sẽ có thêm vầng hào quang trên đầu.

5OC00877-HDR by Joseph luong, on Flickr


5OC00862-HDR by Joseph luong, on Flickr

5OC00789 by Joseph luong, on Flickr


5OC00791 by Joseph luong, on Flickr


Lúc em đến thì Giáo hoàng Leo XIV chỉ mới tại vị được 5 tháng. Để hoàn thành một bức mosaic chân dung phải mất khoảng 6-9 tháng. Vì vậy lúc đó chưa có chân dung mosaic treo lên. Vào tháng 1 năm 2026 thì bức chân dung đã hoàn thành và đã được treo lên nơi đây.

https://www.vaticannews.va/vi/vatica...h-phaolo0.html

5OC00800 by Joseph luong, on Flickr

5OC00798 by Joseph luong, on Flickr

5OC00799 by Joseph luong, on Flickr

[joseph.luong]

Trước bàn thờ Trong VCTĐ Thánh Phaolô Ngoại Thành cũng có một Vòm Khải hoàn.
5OC00880-HDR by Joseph luong, on Flickr


Toàn bộ mặt vòm được trang trí bằng khảm mosaic rất đẹp. Ở giữa là hình Chúa Giêsu Kitô. Hai bên có bốn biểu tượng của 4 sách Tin Mừng và 4 Thánh Sử:
Thiên Thần: Tin Mừng theo Thánh Matthêu.
Sư tử: TM theo Thánh Marcô.
Con bò: TM theo Thánh Luca.
Đại bàng: TM theo Thánh Gioan.
Phía dưới là 24 vị Trưởng Lão trong sách Khải Huyền, cùng với hình Thánh Phêrô và Thánh Phaolô.

Vòm Khải Hoàn và bộ khảm mosaic này có từ giữa thế kỷ thứ 5 dưới thời Đức Giáo Hoàng Leo Cả. Hoàng hậu Galla Placidia là người tài trợ chính, nên vòm còn được gọi là Vòm Galla Placidia. Đây là một trong những phần cổ nhất còn lại của nhà thờ.

Sau trận hỏa hoạn năm 1823, bộ mosaic bị hư hỏng nặng nhưng đã được tháo ra, phục hồi cẩn thận và lắp lại đúng vị trí cũ như ngày nay.

Vì vậy khi so sánh với mái vòm khảm mosaic (thế kỷ 13) ở phía sau sẽ thấy rất khác biệt.


5OC00807 by Joseph luong, on Flickr

5OC00802 by Joseph luong, on Flickr



Ngay sau Vòm Khải Hoàn là bàn thờ chính, cũng là bàn thờ dành riêng cho Đức Giáo hoàng dâng lễ - Papal Altar.
Bàn thờ được bao bọc bởi mái vòm (ciborium) của Arnolfo di Cambio (1285) với 4 cột đá porphyry đỏ quý hiếm.

5OC00816-HDR by Joseph luong, on Flickr

5OC00823 by Joseph luong, on Flickr

Góc hình từ phía sau nhìn ra cửa chính.
5OC00829-Pano by Joseph luong, on Flickr

[joseph.luong]

Nhưng phần quan trọng nhất chính là phần nằm dưới bàn thờ. Dưới đây chính là mộ của Thánh Phaolô.

Lúc em vào thì có rất nhiều đoàn hành hương xếp hàng để đi xuống grotto bên dưới để viếng mộ Thánh Phaolô.
Đi theo đoàn nên họ đi cũng không nán lại quá lâu. Đợi thêm chừng 30 phút thi các đoàn cũng bắt đầu thưa dần.

Bên trên mộ cũng có đặt một hòm đựng thánh tích thuỷ tinh. Trong đó là sợi xích mà truyền thống cho rằng đã xích Thánh Phaolô tại Roma trước khi ngài chịu tử đạo vào khoảng năm 61-63.

Các bác có thể đọc thêm về mộ Thánh Phaolô ở đây: https://www.vaticannews.va/vi/vatica...giao-roma.html

5OC00806 by Joseph luong, on Flickr

5OC00838 by Joseph luong, on Flickr


5OC00811 by Joseph luong, on Flickr

5OC00810 by Joseph luong, on Flickr

5OC00813 by Joseph luong, on Flickr

5OC00812 by Joseph luong, on Flickr

5OC00815 by Joseph luong, on Flickr

[joseph.luong]

Trên Cung Thánh còn có một báu vật còn tồn tại sau trận hỏa hoạn năm 1832. Đó là một giá đỡ nến bằng đá cẩm thạch. Cột đá này cao 5.6m. Bên trên dùng để đặt Nến Phục Sinh - Paschal Candle.

Nến Phục Sinh Cây là cây nến to được dựng cắm và đốt trên cung thánh vào ngày lễ mừng Chúa phục sinh. Truyền thống dùng Nến Phục Sinh đã có từ thời xa xưa. Thánh Hieronimo trong thư gửi cho thầy Phó tế Praesidius năm 384 đã nói đến cây nến phục sinh.

Nến Phục Sinh mang ý nghĩa Chúa Giêsu Kitô đã sống lại. Ngài đã chiến thắng sự chết. Sự sống lại của Ngài xóa tan bóng tối sự dữ tội lỗi. Ánh sáng mạnh hơn bóng tối. Và cũng mang ý nghĩa Ngài là ánh sáng cho trần gian, là lời Chúa Giêsu đã nói nhiều lần trong Tin Mừng.

Bệ đặt nến này vừa cao nhưng bệ cũng rất to. Được điêu khắc vào khoảng năm 1170 bởi hai nghệ nhân bậc thầy thời bấy giờ là Pietro Vassalletto và Nicolò d'Angelo.

Được ví như một câu chuyện Thánh Kinh bằng đá. Tầng dưới được khắc hình các động vật và lên tầng trên là lịch sử Cuộc Tử Nạn Chúa Giêsu như cảnh Chúa Giêsu bị bắt, giải ra trước quan Philatô. Chịu đóng đinh và lên tầng trên là Phục Sinh và Lên Trời. Trên đỉnh cột là một chiếc đĩa lớn bằng đá làm bệ đặt cây Nến Phục Sinh.

Em lại gần và chụp vài tấm. Một kiệt tác từ thời Trung Cổ.

Các bác có thể xem rõ hơn các chi tiết tất cả những điêu khắc tại trang web này.
https://www.christianiconography.inf...alls.main.html

5OC00914-HDR by Joseph luong, on Flickr

5OC00911-HDR by Joseph luong, on Flickr

5OC00908-HDR by Joseph luong, on Flickr

5OC00917 by Joseph luong, on Flickr

5OC00918 by Joseph luong, on Flickr

5OC00919 by Joseph luong, on Flickr

[joseph.luong]

Và điểm cuối cùng là Apse, là nơi có vòm bán nguyệt phía sau Cung Thánh và cũng là nơi đặt ghế Giáo Hoàng.

Hai bên ghế GH là 6 tảng đá rất lớn khắc tên các vị Hồng Y, Giám Mục đã có mặt Rome trong 2 ngày trọng đại lịch sử:
Ngày 8 tháng 12 năm 1854 khi Đức Giáo hoàng Pius IX tuyên bố Tín điều Đức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội, và 2 ngày sau (10/12) khi các vị cùng Đức Giáo Hoàng long trọng cử hành lễ cung hiến chính Vương cung thánh đường Thánh Phaolô này.

5OC00883-HDR by Joseph luong, on Flickr

5OC00886 by Joseph luong, on Flickr

5OC00887 by Joseph luong, on Flickr



Nổi bật nhất chính là bức tranh khảm mosaic trên vòm. Đây là một kiệt tác đặc biệt phối hợp giữa thế kỷ 13 và thế kỷ 19. Bức tranh khảm được tạo nên bởi các nghệ nhân Venice thực hiện vào khoảng năm 1220 theo phong cách Byzantine. Được dát vàng lên các mảnh mosaic. Nhưng bị hư hại nghiêm trọng trong vụ hoả hoạn 1823. Một phần bị sụp đổ hoàn toàn. Việc phục chế đã được giao cho xưởng mosaic Vatican. Công trình phục chế này mất gần 10 năm mới hoàn thành.

Vì vậy ngày nay khi đứng chiêm ngưỡng tác phẩm nghệ thuật này sẽ thấy như một nhịp cầu thời gian nối liền cái hồn của thế kỷ 13 với tinh hoa nghệ thuật của thế kỷ 19.

5OC00892-Pano by Joseph luong, on Flickr

[joseph.luong]

Vòm mosaic có 2 tầng. Trên là hình Chúa Kitô Đấng Toàn Năng (hay còn gọi là Vua Vũ Trụ) - Christ Pantocrator. Bàn tay phải Chúa Giêsu thể hiện 3 ngón tay chỉ lên là biểu thị cho mầu nhiệm Ba Ngôi Thiên Chúa - Trinity. Còn 2 ngón tay chạm vào nhau là biểu thị của Ngôi Lời Nhập Thể, nơi hai bản tính gồm Thần tính và Nhân tính của Chúa Giêsu Kitô được kết hợp mật thiết với nhau.

Bên trái là hai Thánh Phêrô và An-rê. Bên phải là hai Thánh Phaolô và Luca. Nếu đi từ bên trái Chúa Giêsu qua bên phải thì ta cũng thấy một sự liên kết giữa 4 vị Thánh này với lịch sử giáo hội. An-rê (Andrew) là người đầu tiên được kêu gọi. Kế đến Phêrô (Peter) là người lãnh đạo, là vị Giáo hoàng đầu tiên. Phaolô (Paul) được xem là người truyền giáo vĩ đại, là vị tông đồ của dân ngoại. Và cuối cùng là Luca (Luke), là người ghi chép lịch sử Giáo Hội sơ khai (tác giả sách Công Vụ Tông Đồ).
Bên dưới là 10 vị Tông Đồ còn lại trong Nhóm Mười Hai cùng với Thánh sử Mác-cô (Mark) và Thánh Barnabas. Các vị Thánh cầm một bản giấy cuộn là những câu trong lời kinh Gloria - Kinh Vinh Danh.
Có một điểm thú vị nữa là dưới chân phải Chúa Giêsu, có một vị với kích thước rất nhỏ bé đang phủ phục dưới chân Ngài. Đó là Giáo hoàng Honorius III, là vị Giáo hoàng đã truyền lệnh thực hiện bức tranh khảm mosaic này vào thế kỷ 13.


5OC00834 by Joseph luong, on Flickr

5OC00830 by Joseph luong, on Flickr

5OC00831 by Joseph luong, on Flickr

[joseph.luong]

Và hôm đó cũng có một chuyện thú vị. Lúc đó có một nhóm ca đoàn đang đứng hát. Nghe rất hay. Em cũng không biết lý do gì họ biểu diễn ở đây. Một tuần sau thì em đọc tin nói là Vua Charles đã sang thăm Vatican, trong đó cũng có đến VCTĐ Thánh Phaolô này. Em nghĩ có thể ca đoàn này đang tập dợt cho buổi đó.

5OC00833 by Joseph luong, on Flickr

5OC00837 by Joseph luong, on Flickr

5OC00832 by Joseph luong, on Flickr

Em có quay lại 1 clip ngắn lúc ca đoàn đang hát. Các bác có thể xem trong flickr.
Choir @ St. Paul Basilica by Joseph luong, on Flickr


Và đây cũng là điểm đến cuối cùng của em tại VCTĐ Thánh Phaolô Ngoại Thành. Em xin kết thúc với một clip ngắn em quay khi mới bước vào nơi đây.
St Paul Basilica by Joseph luong, on Flickr

[joseph.luong]

Sau khi ghé tiệm gift shop mua đồ lưu niệm, em đón taxi để về lại Vatican. Chỉ còn lại buổi chiều và tối trước khi sáng hôm sau ra phi trường về lại Canada. Em ra quảng trường dạo phố vài lần ngắm người qua lại lần cuối trước khi về hotel nghỉ.

Buổi chiều ra về thì thấy ở VCTĐ Thánh Phêrô có 7 tấm hình to lớn treo ở mặt tiền. Em thử lấy điện thoại tìm hiểu. Ra là ngày hôm sau, CN 19 tháng 10, là đại lễ tuyên Thánh cho 7 vị Chân Phước. 7 tấm hình đó là 7 vị Thánh sẽ được tuyên phong ngày hôm sau.
Các bác có thể đọc thêm về 7 vị đó ở đây:

https://hdgmvietnam.com/chi-tiet/gap...ay-19-thang-10

5OC00943 by Joseph luong, on Flickr

5OC00944 by Joseph luong, on Flickr

5OC00934-Pano by Joseph luong, on Flickr

Nguyên bản Angels Unaware được đặt tại Vatican. Em đã thấy và chụp bản copy khi hành hương Đền Thánh Montreal.
5OC00936 by Joseph luong, on Flickr

5OC00948 by Joseph luong, on Flickr

5OC00954 by Joseph luong, on Flickr

Buổi tối em ra dạo thêm lần nữa.
5OC00977 by Joseph luong, on Flickr

5OC00972 by Joseph luong, on Flickr

[joseph.luong]

Và trên cũng là những tấm cuối cùng em chụp trong chuyến hành hương Rome nhân dịp Năm Thánh 2026. Vẫn còn rất nhiều địa điểm Công giáo em chưa thể ghé qua vì không đủ thời gian. Hy vọng có thể đến Rome lần nữa để đi khám phá.

Cám ơn các bác đã đồng hành cùng em qua các bức ảnh hành hương Rome.
Chúc các bác nhiều sức khoẻ.

JL

5OC00956-Pano by Joseph luong, on Flickr