Đi Chơi Costa Rica

[Văn Khoa]

Nhìn các tấm ảnh chim Quetzal của bác ASAV mãi vẫn chưa chán!

Nhưng trong khi đó em vẫn tản bộ ở trung tâm thành phố San José. Chúng ta đang ở trong Plaza de la Democracia y de la Abolición del Ejército, một quảng trường được thiết lập vào năm 1989 để kỷ niệm 100 năm trao quyền êm thắm giữa hai TT Bernardo Soto Alfaro José Joaquín Rodríguez Zeledón và cũng để ghi nhớ CR bãi bỏ quân lực vào năm 1948. Trong quảng trường có tượng của TT José Figueres Ferrer, một anh quân của CR với ba nhiệm kỳ làm TT.

L1130238 by Dat's Photos, on Flickr

Và cũng tại quảng trường này là VBT Quốc Gia Costa Rica (Museo Nacional de Costa Rica). Ngảy xưa nơi đây là một trại lính và hiện giờ VBT trưng bày những báu vật về lịch sử, văn hóa và khảo cổ về CR.

L1130095 by Dat's Photos, on Flickr

[Văn Khoa]

Sau khi mua vé và vào trong VBT, du khách được đi qua một nhà kính rộng thênh thang với cây cỏ miền nhiệt đới và bướm. Họ nuôi bướm trong nhà kính với thức ăn là trái cây đã quá chín và được nghiền nát ra. Trong đây, em chỉ thấy một loại bướm rất phổ thông ở CR, đó là Owl butterfly. Có một loại nữa rất đẹp mà em hay thấy ở CR nhưng không thấy trong đây, đó là Blue Morpho với hai cánh màu tím xanh đậm.

L1130096 by Dat's Photos, on Flickr

L1130102 by Dat's Photos, on Flickr

[Văn Khoa]

Bước vào sân trong của VBT, du khách sẽ thấy cảnh đồng quê ngày xưa của CR. Nông sản chính của CR là mía, chuối, và cà phê. Ngày xưa, trước khi có xe vận tải và xe lửa, hàng hóa được chở bằng xe bò kéo; từ đồng quê lên đến tỉnh để giao hàng phải mất 5, 6 ngày một lượt và khi về thì nông dân chở những thứ mà đồng quê không có. Bên cạnh chiếc xe bò là bộ máy ép, em đoán là ép mía để làm đường.

L1130107 by Dat's Photos, on Flickr

Họ cũng trưng bày trong vườn các tảng đá tròn trịa mà tiếng Tây Ban Nha gọi là bolas de piedra, quả bóng bằng đá. Những hòn đá này là đặc thù của văn hóa Diquís từ năm 300 cho đến 1500 và hiện giờ đã mất. Người ta khai quật lên những viên đá to có đường kính trên 2 mét, viên nhỏ thì bé cỡ như quả dưa hấu. Ngày xưa người ta đẽo với dụng cụ bằng đá cứng hơn, sau đó lấy cát mài cho tròn. Nhà càng giàu có càng phú quý thì trưng những hòn đá to nhất.

L1130109 by Dat's Photos, on Flickr

L1130230 by Dat's Photos, on Flickr

[Văn Khoa]

Ở Mễ Tây Cơ trở xuống đến Nam Mỹ, các bà nội trợ không dùng cối với chầy. Họ dùng bàn đá có lòng trũng như lòng chảo nhưng nông hơn và thấp. Bàn đá này có thể có hình chữ nhật, hình tròn hoặc bầu dục. Họ bỏ những loại hạt, ngũ cốc lên bàn và dùng một viên đá nghiền thành bột. BTV QG Costa Rica có bộ sưu tầm bàn đá rất phong phú nhưng các bàn đá trong VBT đều thuộc loại cao siêu, không như của các bà nội trợ và chỉ được dùng cho các buổi lễ nghi, ngay cả đám tang, có nhiều bàn đá được chôn theo chủ. Thường thường bàn đá được đẽo từ một tảng đá, có 3 chân và dưới bàn được trạm trổ tinh vi với hình ảnh người, khỉ, chim toucan, và cá sấu. Đây là lần đầu tiên em thấy, trông rất có ấn tượng. Tiếng Mỹ của các loại bàn đá này là metate.

L1130111 by Dat's Photos, on Flickr

L1130116 by Dat's Photos, on Flickr

L1130130 by Dat's Photos, on Flickr

L1130148 by Dat's Photos, on Flickr

L1130161 by Dat's Photos, on Flickr

L1130159 by Dat's Photos, on Flickr

L1130146 by Dat's Photos, on Flickr

[Văn Khoa]

Em không chắc là CR có bốn nghìn năm văn hiến, nhưng trên ba nghìn thì có. Và chiều dài của nền văn hóa này được thể hiện qua các tượng đá trong VBT. Tiếc rằng em không có thì giờ nhiều để dùng Google Translate dịch từ tiếng TBN sang tiếng Mỹ một số ghi chú về các tác phẩm; có một điều em nhận thấy là họ có ít thông tin, có lẽ vì chữ viết chưa được phát triển ở CR 3.000 năm trước để ghi lại chi tiết liên quan chính xác hơn.

Tượng sau đây được tạc dở dang vào khoảng 1.100-500 trước Công Nguyên (BC) ở miền Caribe của CR.

L1130112 by Dat's Photos, on Flickr

Tượng bên trái là một binh sĩ, được tạc vào khoảng 1.000-500 BC ở miền trung CR.

L1130118 by Dat's Photos, on Flickr

Một số tượng phụ nữ nằm ngửa, em phải chụp nghiêng để che cái ấy đi, chẳng nhẽ trên ba nghìn năm trước mà họ đã có tự do diễn tả nghệ thực như thế sao?

L1130127 by Dat's Photos, on Flickr

Các tượng còn lại cũng chẳng có nhiều chi tiết gì ngoài loại đá, phỏng đoán xuất xứ và khoảng thời gian được tạc trước Công Nguyên.

L1130135 by Dat's Photos, on Flickr

L1130140 by Dat's Photos, on Flickr

L1130136 by Dat's Photos, on Flickr

L1130153 by Dat's Photos, on Flickr

L1130157 by Dat's Photos, on Flickr

[Văn Khoa]

Khu triển lãm liên quan đến cà phê. Cuộc sống đồng áng ngày xưa có vẻ cũng lầm than, đàn ông, phụ nữ và trẻ con đều phải đi hái cà phê, nếu trái mùa thì đi chặt mía, chặt chuối. Họ dùng cối và chầy để “xay” cà phê trước khi có máy xoay tay.

L1130171 by Dat's Photos, on Flickr

L1130176 by Dat's Photos, on Flickr

Cà phê bít tất! 😀

L1130181 by Dat's Photos, on Flickr

L1130183 by Dat's Photos, on Flickr

[Văn Khoa]

VBT còn trưng bày các cổ vật liên quan đến người Tây Ban Nha đến chiếm Châu Mỹ bắt đầu vào năm 1502 với đoàn thám hiểm của Kha Luân Bố. Mọi cuộc xâm chiếm đều đem lại kết quả tốt và xấu cho người bản xứ. Hầu hết các người da đỏ mà em tiếp xúc ở Mỹ đều không ưa “bạch quỷ”, khởi đầu là người TBN. Thứ nhất là bệnh đậu mùa người TBN đem đến, nó gây xáo trộn sâu xa về xã hội cũng như dân số của người bản xứ. Sau đó là bóc lột nhân công và tước đoạt tài sản, nhất là vàng. Nhưng trong cái tội nó có cái công, họ đem đến một tôn giáo mới cùng với các tiện nghi trong đời sống.

Bệnh tật đem đến cho người bản xứ, đối với quân TBN, chết chóc là đồng minh.

L1130215 by Dat's Photos, on Flickr

Cổ vật liên quan đến người TBN truyền đạo Công Giáo ở CR.

L1130209 by Dat's Photos, on Flickr

Và những tiện nghi họ mang đến, em chỉ chụp vài tấm tượng trưng như y phục, dệt vải, máy in, …

L1130204 by Dat's Photos, on Flickr

L1130205 by Dat's Photos, on Flickr

L1130187 by Dat's Photos, on Flickr

Và sau này càng “hiện đại” hơn với tiền thân của Microsoft Word.

L1130232 by Dat's Photos, on Flickr

Trong đây có bác nào đã dùng bàn là/ủi này thì giơ tay lên! Em đoán 99% các bác không có cái “diễm phúc” đó.

L1130174 by Dat's Photos, on Flickr

[Văn Khoa]

Sau khi đi thăm VBT Quốc Gia của CR, tiết mục sau cùng tại Thủ đô San José và cũng của cả chuyến Đi Chơi Costa Rica là đi thăm Mercado Central. Đó là một chợ ngay trung tâm thành phố với diện tích là 1 km vuông. Đại loại nó giống như Chợ Bến Thành nhưng sạch, họ không dùng sạp và đa số các cửa tiệm là quán ăn + giải khát, các hàng thịt, cá và rau quả. Vô đây là thấy sức sống của dân CR ở thành thị, quán nào cũng đầy người ăn và uống.

Vào chợ chụp ảnh mới thấy cần cái kín đáo của máy ảnh nhỏ gọn và và sự tế nhị của người chụp. Em ngại nhất là gây sự khó chịu cho người khác khi dí cái máy ảnh cộng với ống kính to tổ bố vào mặt họ. Leica Q với ống kính 28mm f/1.7 là một máy lý tưởng để chụp đường phố, tất cả những tấm ảnh sau được chụp với máy này.

L1130252 by Dat's Photos, on Flickr

L1130254 by Dat's Photos, on Flickr

L1130257 by Dat's Photos, on Flickr

L1130263 by Dat's Photos, on Flickr

L1130269 by Dat's Photos, on Flickr

L1130307 by Dat's Photos, on Flickr

L1130316 by Dat's Photos, on Flickr

L1130308 by Dat's Photos, on Flickr

[Văn Khoa]

Em có ngừng chân tại Café Central để làm một ly. Cà phê CR ngon tuyệt các bác ạ! Theo em Starbucks thua xa và vì thế nhân viên tiệm này làm không nghỉ tay. Café Central rang và xay tại chỗ và bán lẻ cho người tiêu thụ.

L1130287 by Dat's Photos, on Flickr

L1130291 by Dat's Photos, on Flickr

L1130297 by Dat's Photos, on Flickr

L1130305 by Dat's Photos, on Flickr

[Văn Khoa]

Vì tò mò và để bớt cơn thèm Leica M11 Monochrome, em chuyển một số ảnh qua trắng đen bằng DXO FilmPack. Các bác đừng chê nếu ảnh có hạt, vì giả phim, FilmPack nó cho thêm hạt đấy, em để yên vì nếu không muốn thì em đã làm mượt bằng Topaz DeNoise AI Gigapixel AI rồi.

(Tên các quán ăn thường là Soda … , trong tiếng TBN, Soda có nghĩa là Quán Ăn Bình Dân ...

L1130256fp by Dat's Photos, on Flickr

L1130282fp by Dat's Photos, on Flickr

L1130289fp by Dat's Photos, on Flickr

L1130320fp by Dat's Photos, on Flickr

L1130291fp by Dat's Photos, on Flickr

L1130263fp by Dat's Photos, on Flickr

L1130305fp by Dat's Photos, on Flickr

L1130314fp by Dat's Photos, on Flickr

L1130307fp by Dat's Photos, on Flickr

Đến đây là hết chuyến đi, hết ảnh và hết chuyện kể. Hẹn các bác vào chuyến đi sau, Pura Vida!